81 năm sau ngày Cách mạng Tháng Tám thành công, đất nước giành được độc lập, tỉnh Khánh Hòa đã vượt qua muôn vàn thử thách để trở thành một trong những địa phương có kinh tế phát triển mạnh ở khu vực miền Trung - Tây Nguyên. Hành trình ấy là kết tinh của ý chí kiên cường, trí tuệ và khát vọng của nhiều thế hệ.  

Chào mừng kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công (19-8-1945 - 19-8-2026): Từ mùa thu cách mạng đến Khánh Hòa hôm nay - Kỳ cuối: Ngày mới trên quê hương Khánh Hòa
Chào mừng kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công (19-8-1945 - 19-8-2026): Từ mùa thu cách mạng đến Khánh Hòa hôm nay - Kỳ cuối: Ngày mới trên quê hương Khánh Hòa

Vượt lên gian khó

Sáng sớm, bà Mai Thị Tùng (phường Tây Nha Trang) chậm rãi bước ra ngõ. Ở tuổi 100, đôi chân bà không còn nhanh nhẹn như xưa, nhưng ánh mắt vẫn tinh anh, dõi theo dòng xe tấp nập trên đường 23 tháng 10. Gương mặt bà ánh lên niềm vui khó tả - niềm vui của một người đã đi qua gần trọn một thế kỷ biến động, chứng kiến quê hương từ những ngày còn ngổn ngang khói lửa đến hôm nay rộn ràng nhịp sống mới. Bà Tùng vẫn nhớ như in không khí những ngày sau Cách mạng Tháng Tám thành công. Khi ấy, đâu đâu ai cũng nói chuyện đất nước được độc lập, tự do. Người dân một lòng hướng về cách mạng, về Bác Hồ. Thời kỳ 1945, kinh tế - xã hội Khánh Hòa còn rất khiêm tốn. Nha Trang (trung tâm tỉnh lỵ) là thị xã nhưng vẫn còn nhỏ bé, chỉ quẩn quanh vài con đường như: Trần Quý Cáp, Thống Nhất, Hoàng Văn Thụ, Yersin. Phía đường Trần Phú chỉ có người Pháp ở nhưng cũng thưa thớt. Đường nối Diên Khánh với Nha Trang (đường 23 tháng 10 hiện nay) rất nhỏ, 2 bên đường nhà cửa lác đác giữa ruộng lúa. Các khu vực: Phan Rang, Cam Ranh, Ninh Hòa kinh tế còn kém phát triển hơn. Trong 30 năm kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, kinh tế - xã hội của Khánh Hòa không phát triển được bao nhiêu.

Khánh Hòa đã phát triển vượt bậc sau 81 năm cách mạng Tháng Tám thành công. Ảnh: Vương Mạnh Cường
Khánh Hòa đã phát triển vượt bậc sau 81 năm cách mạng Tháng Tám thành công. Ảnh: Vương Mạnh Cường

Đất nước thống nhất năm 1975, Khánh Hòa bước ra khỏi chiến tranh với nền kinh tế thấp kém: Công nghiệp hầu như không có, nông nghiệp manh mún. Ở miền núi, hàng vạn đồng bào còn thiếu đói; ở vùng đồng bằng khu vực phía bắc tỉnh, gần 2 vạn héc-ta ruộng đất bị bỏ hoang. Khu vực phía nam tỉnh (Ninh Thuận cũ) còn khắc nghiệt hơn vì khí hậu khô hạn quanh năm, vừa gánh hậu quả chiến tranh. Từ điểm xuất phát ấy, Đảng bộ và Nhân dân Khánh Hòa bước vào những "chiến dịch" tái thiết: Rà phá bom mìn, khai hoang phục hóa, khôi phục sản xuất, dựng lại nhà cửa, trường học. Công cuộc đổi mới từ cuối những năm 1980 đã tiếp thêm động lực, đưa kinh tế - xã hội Khánh Hòa bước sang một trang mới, đời sống người dân từng bước được nâng lên.

Khoảng 20 năm trở lại đây, diện mạo của tỉnh đã thay đổi ngoạn mục, hình thành các vùng kinh tế trọng điểm. Khu vực Nha Trang, đường Nguyễn Tất Thành và đường Phạm Văn Đồng được xây dựng nối liền với đường Trần Phú, tạo nên một trong những cung đường biển đẹp nhất Việt Nam, trải dài từ đèo Cù Hin đến Lương Sơn. Các khu đô thị mới như: Vĩnh Điềm Trung, VCN Phước Hải, Hà Quang, An Bình Tân lần lượt mọc lên, làm thay đổi hoàn toàn bộ mặt đô thị. Những khu vui chơi đẳng cấp như Vinpearl, Vega City như những "thỏi nam châm" thu hút du khách bốn phương. Khu vực Bãi Dài, xã Cam Lâm giờ đây trở thành thủ phủ resort với hàng chục khu nghỉ dưỡng cao cấp.

Khu vực phía nam tỉnh cũng trải qua một cuộc chuyển mình ngoạn mục. Bước ngoặt lớn đến từ một quyết sách táo bạo: Biến bất lợi thành lợi thế. Với đặc trưng nắng gió gần như quanh năm, vùng đất này đã tiên phong phát triển năng lượng tái tạo, dần trở thành "thủ phủ" năng lượng sạch của cả nước. Đến nay, khu vực phía nam tỉnh có 57 dự án năng lượng với tổng công suất gần 3.750MW, sản lượng điện đạt khoảng 8,7 tỷ kWh, chiếm gần 6,7% tổng sản lượng điện từ năng lượng tái tạo của cả nước. Nông nghiệp công nghệ cao cũng là một điểm sáng đáng tự hào, với hàng chục dự án đi vào hoạt động, gần 580ha nho, táo, dưa lưới đạt chuẩn VietGAP và hơn 2.600ha đạt chuẩn hữu cơ. Giá trị sản xuất nông nghiệp bình quân đạt 143,8 triệu đồng/ha/năm, riêng nông nghiệp công nghệ cao đạt gần 1 tỷ đồng mỗi héc-ta. 

Điện gió - điện mặt trời Trung Nam Thuận Bắc. Ảnh: THÁI THỊNH
Điện gió - điện mặt trời Trung Nam Thuận Bắc. Ảnh: THÁI THỊNH

Trở về định cư tại Khánh Hòa sau nhiều năm ở nước ngoài, chuyên gia kinh tế Trần Sĩ Chương (từng sống ở Nha Trang trước năm 1975) ngạc nhiên trước bước phát triển vượt bậc của Khánh Hòa, nhất là các khu vực đô thị Nha Trang, Phan Rang, Cam Ranh, Ninh Hòa. “Ngày xưa Nha Trang chỉ quẩn quanh vài con phố nhỏ, bây giờ tôi lái xe cả tiếng cũng chưa hết những khu đô thị mới. Khánh Hòa thay đổi với tốc độ đáng kinh ngạc, và tôi tin chặng đường phía trước sẽ còn ấn tượng hơn nữa", ông Chương bày tỏ. 

​​​​Khát vọng vươn tầm 

Sau sáp nhập, không gian phát triển của tỉnh Khánh Hòa rất rộng lớn, nguồn tài nguyên phong phú. Nhiều tuyến đường bộ cao tốc được đầu tư hoàn thành, đưa vào sử dụng như: Nha Trang - Cam Lâm, Cam Lâm - Vĩnh Hảo, Vân Phong - Nha Trang, cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột sắp sửa hoàn thành, các tuyến đường ven biển, đường liên vùng khác đang được triển khai góp phần tăng khả năng kết nối các vùng động lực, tạo điều kiện để tỉnh tăng tốc phát triển kinh tế. Trung ương cũng dành cho tỉnh những cơ chế chính sách để phát triển đột phá, nhất là Nghị quyết số 09 của Bộ Chính trị về xây dựng, phát triển tỉnh Khánh Hòa đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Nghị quyết số 55 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế chính sách đặc thù phát triển tỉnh Khánh Hòa.

Trên cơ sở đó, Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030 đã đề ra mục tiêu đưa Khánh Hòa vững bước tiến vào "thập niên nâng tầm phát triển", phấn đấu đến năm 2030 trở thành thành phố trực thuộc Trung ương; là trung tâm dịch vụ, du lịch biển quốc tế; trung tâm dữ liệu của quốc gia và khu vực; đạt tăng trưởng kinh tế hai con số, trở thành một cực tăng trưởng cao của cả nước. Hệ thống đô thị sẽ phát triển theo hướng hiện đại, thông minh, bền vững, giàu bản sắc, với một số đô thị mang đẳng cấp quốc tế. Kết cấu hạ tầng được đầu tư đồng bộ, hiện đại, hiệu quả; Nhân dân được thụ hưởng mức sống cao, cuộc sống hiền hòa và hạnh phúc.

Khách du lịch tàu biển tham quan Nha Trang.
Khách du lịch tàu biển tham quan Nha Trang.

Để hiện thực hóa khát vọng ấy, cuối năm 2025, Tỉnh ủy đã ban hành Nghị quyết số 01 về tăng trưởng kinh tế hai con số giai đoạn 2025 - 2030, xác định tập trung tháo gỡ 3 điểm nghẽn lớn: Hạ tầng chiến lược, chất lượng nguồn nhân lực và các dự án tồn đọng kéo dài. Đồng thời, tỉnh tập trung phát triển 4 trụ cột động lực tăng trưởng gồm: Công nghiệp, năng lượng, du lịch - dịch vụ và đô thị - xây dựng, tạo sức bật để hướng đến tăng trưởng hai con số trong giai đoạn 2026 - 2030, sớm đưa Khánh Hòa trở thành thành phố trực thuộc Trung ương. Những định hướng đó bước đầu đã được triển khai có hiệu quả. 

Cảng biển tổng hợp Cà Ná. Ảnh: ĐÌNH LÂM
Cảng biển tổng hợp Cà Ná. Ảnh: ĐÌNH LÂM

Để hướng đến mục tiêu tăng trưởng hai con số của giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh đang ưu tiên đẩy nhanh công tác giải phóng mặt bằng, tăng tốc đầu tư hạ tầng các khu công nghiệp trọng điểm tại Khu Kinh tế Vân Phong, đồng thời chuẩn bị hạ tầng phục vụ Dự án Nhà máy Điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và Ninh Thuận 2 theo đúng tiến độ Trung ương giao. Trụ cột đô thị - xây dựng cũng được đẩy mạnh với nhiều dự án đầu tư quy mô lớn đã được khởi công và chấp thuận chủ trương. Bên cạnh đó, tỉnh cũng chú trọng phát triển du lịch, dịch vụ logistics và kinh tế số theo hướng đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số mạnh mẽ, hướng tới mục tiêu tăng trưởng xanh và bền vững.

Theo báo cáo của UBND tỉnh, 6 tháng đầu năm 2026, tổng sản phẩm trên địa bàn tỉnh tăng 9,03% so với cùng kỳ năm trước. Thu ngân sách nhà nước đạt hơn 28.025 tỷ đồng, bằng 74,5% dự toán và tăng tới 82,1%. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt hơn 113.673 tỷ đồng, tăng 18,6%. Du lịch tiếp tục là điểm sáng nổi bật khi đón hơn 11,9 triệu lượt khách, tăng 41,6%, trong đó khách quốc tế đạt hơn 4,6 triệu lượt, tăng tới 66,1%; doanh thu du lịch đạt hơn 42.793 tỷ đồng, tăng 25,7%. Tính đến hết tháng 6, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công của tỉnh đạt 41,93% kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao, cao hơn mức bình quân chung của cả nước. Song song với phát triển kinh tế, công tác an sinh xã hội, chăm lo đời sống Nhân dân được triển khai kịp thời, hiệu quả.

 Đồng chí Nguyễn Long Biên - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh cho biết, tỉnh đã ban hành Chiến lược phát triển du lịch giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045, đặt mục tiêu đưa Khánh Hòa vào nhóm 5 tỉnh, thành phố dẫn đầu cả nước về du lịch, từng bước củng cố vị thế điểm đến tiêu biểu của khu vực Đông Nam Á với thương hiệu dễ nhận diện và hệ sinh thái du lịch thống nhất. Đến năm 2030, tỉnh phấn đấu đón 33 triệu lượt khách lưu trú, trong đó khách quốc tế chiếm 40 - 45%; tổng thu từ du lịch đạt 9 tỷ USD, đóng góp 20% vào GRDP. Tầm nhìn đến năm 2045, du lịch Khánh Hòa kỳ vọng sẽ được nhận diện toàn cầu như một trong những điểm đến du lịch biển hàng đầu châu Á. 

Có thể thấy, trong những năm qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh, cán bộ, đảng viên và Nhân dân trong tỉnh đã nỗ lực không ngừng trong xây dựng, phát triển quê hương, đưa Khánh Hòa trở thành một trong những địa phương có kinh tế - xã hội phát triển mạnh của cả nước. Những thành quả hôm nay không chỉ là kết tinh của một quá trình nỗ lực bền bỉ, không ngừng nghỉ, mà còn là sự tiếp nối xứng đáng với truyền thống cách mạng kiên cường của các thế hệ cha anh đi trước. Hiện nay, cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và Nhân dân trong tỉnh đang cùng chung quyết tâm biến tiềm năng thành hiện thực, đưa Khánh Hòa trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030, mang lại cho Nhân dân cuộc sống ngày càng sung túc, hiền hòa và hạnh phúc. 

XUÂN THÀNH

Vượt lên gian khó Sáng sớm, bà Mai Thị Tùng (phường Tây Nha Trang) chậm rãi bước ra ngõ. Ở tuổi 100, đôi chân bà không còn nhanh nhẹn như xưa, nhưng ánh mắt vẫn tinh anh, dõi theo dòng xe tấp nập trên đường 23 tháng 10. Gương mặt bà ánh lên niềm vui khó tả - niềm vui của một người đã đi qua gần trọn một thế kỷ biến động, chứng kiến quê hương từ những ngày còn ngổn ngang khói lửa đến hôm nay rộn ràng nhịp sống mới. Bà Tùng vẫn nhớ như in không khí những ngày sau Cách mạng Tháng Tám thành công. Khi ấy, đâu đâu ai cũng nói chuyện đất nước được độc lập, tự do. Người dân một lòng hướng về cách mạng, về Bác Hồ. Thời kỳ 1945, kinh tế - xã hội Khánh Hòa còn rất k

Tin khác cùng chủ đề

Dấu ấn của những Tổng Bí thư gắn với những thắng lợi tiêu biểu của cách mạng Việt Nam (Kỳ 1)
Tháng 3 ở Ninh Vân!
Phát huy giá trị bộ bản đồ và tư liệu "Hoàng Sa, Trường Sa của Việt Nam - Những bằng chứng lịch sử và pháp lý" trong công tác thông tin, tuyên truyền hiện nay
"Điện Biên Phủ - Trận đánh của thế giới"
KỶ NIỆM 49 NĂM NGÀY GIẢI PHÓNG TỈNH KHÁNH HÒA (2-4-1975 - 2-4-2024): TRANG SỬ HÀO HÙNG VÀ CHÓI LỌI
Nghệ thuật quân sự chiến tranh nhân dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước

Gửi bình luận của bạn